مطالعات فقه و حقوق فرهنگی

مطالعات فقه و حقوق فرهنگی

جبران خسارت ناشی از تولید و عرضه‌ی لوازم‌آرایشی ناسالم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 عضو مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه و کارشناسی ارشد، حقوق خصوصی، دانشکده بین‌المللی هدی، قم، ایران (نویسنده مسئول).
2 دانشجوی دکتری، حقوق خصوصی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران.
چکیده
استفاده از لوازم‌آرایشی معیوب منحصراً منجر به خسارت مالی نمی‌گردد، بلکه می‌تواند متضمن خسارات غیرمالی ـ خسارات بدنی و خسارات معنوی ـ بشود که اهمیت جبران آن‌ها به مراتب بیشتر از جبران خسارات مالی است. ازاین‌رو به نظر می‌رسد با توجه به موانعی که از جهت اثبات تقصیر تولیدکننده و نیز سایر افراد دخیل در زنجیره تولید و عرضه کالا برای مصرف‌کننده وجود دارد، باید به مبانی نظری مسئولیت تمسک جست. در این رابطه نحوه جبران خسارات وارده به مصرف‌کنندگان لوازم‌آرایشی و نیز سایر اشخاص و همچنین مبنای مسئولیت مدنی تولید لوازم‌آرایشی معیوب و حدود و میزان مسئولیت آنان در قبال خسارات وارده، اهمیت ویژه‌ای دارد. در جبران خسارت ناشی از تولید لوازم‌آرایشی معیوب، فرد متضرر می‌تواند به مسئولیت مدنی قراردادی و قهری استناد نماید. به نظر می‌رسد که مناسب‌ترین مبنا برای مسئولیت مدنی تولیدکنندگان لوازم‌آرایشی معیوب در زمینه خساراتی که به مصرف‌کننده و اشخاص دیگر وارد می‌شود، مسئولیت محض بجای مسئولیت مبتنی بر تقصیر می‌باشد. مصرف‌کننده برحسب مورد می‌تواند به هر یک از تولید یا عرضه‌کنندگان لوازم‌آرایشی معیوب رجوع کند. لکن مسئول نهائی در قبال خسارات ناشی از عیب لوازم‌آرایشی، تولیدکننده می‌باشد که سود اصلی را می‌برد و برای حمایت بیشتر از مصرف‌کننده لازم است، قانون‌گذار شروط عدم ایجاد یا محدودکننده مسئولیت را که از سوی تولیدکننده یا عرضه‌کننده اعلام می‌گردد، بی‌اعتبار اعلام نماید. تولیدکنندگان لوازم‌آرایشی معیوب مکلف به جبران کلیه خسارات وارده به افراد می‌باشند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Compensation for Damages Resulting from the Production and Supply of Unsafe Cosmetics

نویسندگان English

Zahra Abbasi Nahouji 1
Saeid Ashrafi 2
1 Member of the Center of Lawyers, Official Experts and Family Advisors of the Judiciary, Master’s Degree, Private Law, International Hoda University, Qom, Iran. (Corresponding Author)
2 PhD Student, Private Law, Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran.
چکیده English

The use of defective cosmetics does not solely result in financial damages; it can also entail non-financial damages—such as bodily injuries and moral damages—whose significance in terms of compensation is far greater than that of financial damages. Therefore, considering the obstacles in proving the fault of the manufacturer and other parties involved in the production and supply chain for the consumer, it seems necessary to seek other theoretical foundations as bases for liability. In this regard, the manner of compensating the damages incurred by consumers of cosmetics and other individuals, as well as the basis for civil liability in the production of defective cosmetics and the scope and extent of their responsibility for the damages incurred, holds special importance. In compensating for damages resulting from the production of defective cosmetics, the injured party can refer to contractual and tortious civil liability. It appears that the most appropriate basis for the civil liability of manufacturers of defective cosmetics concerning damages caused to consumers and others is strict liability rather than fault-based liability. Depending on the case, the consumer can approach any of the manufacturers or suppliers of the defective cosmetics. However, the ultimate responsible party for the damages arising from the defects in cosmetics is the manufacturer, who reaps the primary profit. To better protect consumers, it is necessary for the legislator to invalidate any conditions that limit or exclude liability declared by the manufacturer or supplier. Manufacturers of defective cosmetics are obligated to compensate for all damages incurred by individuals.

کلیدواژه‌ها English

civil liability
cosmetics
defect
manufacturer
fault
strict liability
  1. قرآن کریم

    1. ابدالی، مهرزاد .(1391)، بررسی تطبیقی مبنا و حدود مسئولیت ناشی از عیب تولید در حقوق ایران، فرانسه و دستورالعمل جامعه اروپا، مجله حقوقی دادگستری، ش 78.
    2. ابراهیمی، نصرالله .(1382)، تحلیل حقوقی از مسئولیت در قبال ارائه کالای معیوب و حمایت از مصرف‌کنندگان، سخن سمت، ش 11
    3. اسکینی، ربیعا .(1385). حقوق تجارت، جلد اول (چاپ نهم)، تهران، انتشارات سمت.
    4. اصلانی، حمیدرضا.(1384)، مفهوم و جایگاه تقصیر در مسئولیت مدنی قهری و قراردادی، مجله تخصصی الهیات و حقوق، ش 15 و 16
    5. امامی، حسن .(1366)، حقوق مدنی، جلد اول، تهران، انتشارات اسلامیه.
    6. امیری قائم مقامی، عبد المجید .(1385)، حقوق تعهدات، تهران، نشر میزان، چاپ سوم.
    7. انصاری، مرتضی.(1372). کتاب المکاسب، قم، انتشارات دهاقانی.
    8. بابایی، ایرج .(1381)، بررسی عنصر خطا در حقوق مسئولیت مدنی ایران، مجله پژوهشی حقوق عمومی، ش 7، صص 94 ـ 90.
    9. باریکلو، علیرضا .(1392)، مسئولیت مدنی، تهران، نشر میزان، چاپ چهارم.
    10. باقرزاده، احد .(1381). بازار، دولت، حقوق مصرف‌کننده، چاپ اول، انتشارات توسعه قلم
    11. بزرگمهر، داود .(1385). مسئولیت مدنی تولیدکنندگان کالا، مجله حقوقی دادگستری، ش 54، صص 73 ـ .58
    12. بهرامی احمدی، سعید .(1391). ضمان قهری مسئولیت مدنی با مطالعه تطبیقی در فقه، مذاهب اسلامی و نظام‌های حقوقی، تهران، نشر دانشگاه امام صادق(علیه السلام)، چاپ اول.
    13. جابرى، عصمت اﷲ.(1386). حقوق مصرف‌کننده، اصفهان، انتشارات دادیار، چاپ اول.
    14. جعفری تبار، حسن .(1389). مسئولیت مدنی کالاها، تهران، نشر دادگستر.
    15. جعفری لنگرودی، محمدجعفر.(1389). حقوق تعهدات (چاپ چهارم)، تهران، انتشارات گنج دانش.
    16. جنیدی، لعیا .(1381). مطالعه تطبیقی تعهد به دادن اطلاعات با تأکید بر نظام‌های کامن لا، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی (دانشگاه تهران)، شماره 56، صص 11 ـ 48.
    17. حسینی، مینا .(1388). رعایت حقوق مصرف کنندگان در تبلیغات و بازاریابی تولیدات دارویی و بهداشتی، مجله اخلاق و تاریخ پزشکی، سال دوم، دوره 3، شماره 1
    18. حسینی، مینا .(1387). حقوق مصرف کنندگان تولیدات آرایشی و بهداشتی، ماهنامه بین المللی حقوق، شماره 9
    19. حکمت نیا، محمود .(1386).مسئولیت مدنی در فقه امامیه، مبانی ساختار، قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
    20. خراسانی، محمد کاظم.(1424). کفایه الاصول، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
    21. داراب پور، مهراب .(1387). بررسی ماهوی حقوق مصرف‌کنندگان در حقوق انگلستان و ضرورت اصلاح کاستی‌های حمایتی از آنان در حقوق ایران، فصلنامه تحقیقات حقوقی، انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، ش 84.
    22. دهخدا، علی اکبر .(1377). لغت نامه، تهران: دانشگاه تهران، مؤسسه لغت نامه دهخدا.
    23. ژوردن، پاتریس .(1386). تحلیل رویه قضایی در زمینه مسئولیت مدنی، مترجم مجید ادیب، تهران، نشر میزان.
    24. شکیبا، منصور، پژمان، محمدی و سیاوش شجاع پوریان .(1398). شیوه‌های پولی جبران خسارت قراردادی در حقوق ایران، امارات و کنوانسیون بیع بین‌المللی کالا، تحقیقات حقوقی تطبیقی ایران و بین‌الملل، شماره 43.
    25. صادقی، محسن و آقاجانی، زهرا .(1391). مبحثی از مباحث تحلیل اقتصادی مصرف‏کننده: فلسفه اقتصادی حق تعویض یا استرداد کالای معیوب و جایگاه آن در حقوق ایران، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، دوره 42، شماره 1.
    26. صفایی، حسین .(1351). حقوق مدنی: تعهدات و قراردادها، جلد دوم، تهران، مؤسسه عالی حسابداری.
    27. صفایی، حسین و حبیب الله رحیمی .(1390). مسئولیت مدنی، الزامات خارج از قرارداد، تهران، انتشارات سمت، چاپ دوم.
    28. طوسی، محمدبن الحسن.(1351). المبسوط، تهران: موسسه المرتضویه.
    29. عادل، مرتضی و غفاری فارسانی، بهنام .(1388). حق مصرف‌کنندگان در برخورداری از محصولات ایمن، فصلنامه پژوهشنامه بازرگانی، شماره 51.
    30. غفاری فارسانی، بهنام .(1389). مصرف‌کننده و حقوق بنیادین او، تهران، موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.
    31. قاسم‌زاده، مرتضی .(1390).الزام‌ها و مسئولیت مدنی بدون قرارداد، تهران، نشر میزان، چاپ نهم.
    32. قاسمی حامد، عباس و خالدی، پری.(1389). پیش‏گیری از ورود خسارت به مصرف‏کننده کالای معیوب یا خطرناک در قوانین و مقررات جاری، مجله تحقیقات حقوقی، شماره 51.
    33. قائم مقامی، عبدالمجید .(1356). حقوق تعهدات، تهران، دانشگاه تهران.
    34. کاتوزیان، ناصر .(1390). قواعد عمومی قراردادها، جلد پنجم (چاپ ششم)، تهران، شرکت سهامی انتشار.
    35. مجلسی، محمدباقر.(1403ق). بحارالانوار، چاپ سوم، بیروت، مؤسسه الوفاء.
    36. محتشم دولتشاهی، طهماسب .(1382). مبانی علم اقتصاد (چاپ نوزدهم)، تهران، انتشارات خجسته.
    37. مشایخ، میلاد؛ شهبازی‌نیا، مرتضی؛ خوئینی، غفور .(1396). مسئولیت مدنی ناشی از عیب تولید با رویکردی بر تولید محصولات تراریخته (به همراه مطالعه‌ای تطبیقی)، مجله مجلس و راهبرد، شماره 92، صص 29 ـ 56.
    38. معین، محمد .(1375). فرهنگ فارسی معین، جلد سوم (چاپ دهم)، تهران، انتشارات امیرکبیر.
    39. نائینى، میرزا محمدحسین غروى.(1373). منیة الطالب فی حاشیة المکاسب، اول تهران، المکتبة المحمدیة.
    40. نقیب، عاطف.(1983). النظریه العامه للمسوولیه الناشئة عن الفعل الشخصی، الخطا و الضرر، بیروت، منشورات عویدات، الطبعة الاول.
    41. یزدانیان، علیرضا .(1386). قواعد عمومی مسئولیت مدنی، جلد اول، تهران، نشر میزان.
    42. Aeberli, Peter, 2002, The Law of Tort, London Center of Construction Law 42- Bensted, Rebecca, 2012, “The Blame Game' the Incidence of Contributory.
    43. Anonymous, (2008); Tracking Pharma Consumers online, Eugene, Vol. 28.
    44. Negligence, BPP Law School Opinion Piece.
    45. "Cosmetics Overview". U.S. Food & Drug Administration. Retrieved 30 March 2019.
    46. Lupson, Ian & Weare, Justin, 2012, Product LAW WORLDVIEW, JONES DAY.
    47. Lybecker, Kristina & Watkins, Lachlan; 2014 liability risk in the pharmaceutical industry: Tort law in the US and UK.
    48. Michon, Kathleen, 2015, Lawsuits Involving Food Poisoning, http://www.Nolo.com, Updated by Kathleen Michon, Dawnlouled at 2/12/2015
    49. Pollack, Fredrick, 1895, The Law of Torts, London Stevens & Sons, Fourth Edition.
    50. Strickland, pat, 2014, Trespass to Land, House of Commens Liberary, www.Parliament.uk/SN05116.
    51. Weatheri, Stephen, (2005); EU Consumer law and Policy, Edward Elgar Publishing, London.